Wat betekenen de afkortingen WIA, WGA en IVA?

WIA staat voor Wet Werk en Inkomen naar Arbeidsvermogen. De WIA heeft per 1 januari 2006 de WAO vervangen. De WIA bestaat uit twee onderdelen: de regeling Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten (WGA) en de regeling Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten (IVA). Wat deze regeling financieel voor u betekent als u onverhoopt arbeidsongeschikt wordt, kunt u uitrekenen op www.koster.nl/wia.

Wat is het belangrijkste verschil tussen de WAO en de WIA?

De WIA legt de nadruk op wat mensen nog wél kunnen in plaats van wat zij niet meer kunnen (zoals bij de WAO het uitgangspunt is). Uitgangspunt in de WIA is de hoeveelheid verdiencapaciteit die iemand nog heeft die door ziekte of een ongeval niet meer volledig kan werken. Hierdoor wordt er in de WIA niet meer gesproken over de mate waarin iemand arbeidsongeschikt is, maar de mate waarin iemand arbeidsgeschikt is. Verder is een belangrijk verschil dat de ondergrens is opgetrokken van 15 naar 35% arbeidsongeschiktheid.

Wanneer krijg ik met de WIA te maken?

Wanneer u onverhoopt door ziekte uw werk niet meer (helemaal) kunt doen en dat gaat langer duren dan een paar dagen of weken, dan gaat u samen met uw werkgever zoeken naar oplossingen om weer aan het werk te gaan. Vanaf 1 januari 2004 geldt dat uw werkgever zo nodig 2 jaar lang uw loon doorbetaalt (voor tenminste 70%). Na deze periode krijgt u te maken met de WIA. In de WIA kijken de verzekeringsartsen van UWV na 2 jaar ziekte naar wat u nog wel kunt. Er zijn in de WIA na de beoordeling 2 mogelijkheden: U kunt deels nog werken of u kunt echt niet meer werken.

In de WIA wordt gesproken over (rest)verdiencapaciteit. Wat is dat?

De restverdiencapaciteit is het arbeidsgeschiktheidspercentage dat tijdens de keuring door het UWV wordt vastgesteld. Het UWV selecteert 3 functies die u, in vergelijking met uw huidige functie, mogelijkerwijs nog zou kunnen uitvoeren. Vervolgens wordt naar het gangbare inkomen van de geselecteerde functies gekeken en wordt de functie met de middelste loonwaarde gekozen. Het verschil met het inkomen van uw huidige functie wordt in procenten uitgedrukt.

Wat voor gevolgen heeft de WIA voor mensen die helemaal niet meer kunnen werken?

Volledig arbeidsongeschikten (minimaal 80% arbeidsongeschikt) vallen onder de Inkomensvoorziening Volledig Arbeidsongeschikten (IVA) mits zij ook duurzaam arbeidsongeschikt zijn. Bestaat er een reële kans dat iemand die volledig arbeidsongeschikt wordt binnen 5 jaar weer gedeeltelijk aan het werk kan dan valt hij/zij onder de regeling Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten (WGA). De IVA-uitkering bedraagt 75% van het gemaximeerde dagloon. Indien blijkt dat iemand duurzaam arbeidsongeschikt is en blijft, kan de IVA-uitkering ook eerder dan na 2 jaar ziekte worden ingezet. Minimaal een ½ jaar en maximaal 1½ jaar eerder. De IVA-uitkering kan slechts 1 keer worden aangevraagd.

Wat voor gevolgen heeft de WIA als iemand nog gedeeltelijk kan werken of niet duurzaam arbeidsongeschikt is?

Gedeeltelijk en volledige, maar niet duurzaam arbeidsongeschikten vallen onder WGA. Zij worden gestimuleerd om zoveel mogelijk te werken tot zover hun ziekte of beperking dat toelaat. De WGA biedt verschillende reïntegratievoorzieningen en kent een financiële prikkel: meer werken is altijd lonend. In de eerste loongerelateerde fase bedraagt de WGA-uitkering 70% van het verschil tussen het laatstverdiende loon en het eventuele inkomen dat met werken wordt verdiend. In de fase daarna is er ofwel een aanvulling als u meer dan de helft van uw resterende verdiencapaciteit verdient, of een vervolguitkering als u minder dan de helft daarvan verdient. Met een loonaanvulling verdient u altijd meer dan met de vervolguitkering die gerelateerd is aan het minimumloon.

Hoe hoog is de loonaanvulling als ik in de tweede fase van de WGA (de vervolguitkering) meer dan 50% van mijn verdiencapaciteit benut?

Iemand die voldoende werkt krijgt boven op het loon dat u met werken verdient, een aanvulling van 70% van het laatstverdiende loon min de resterende verdiencapaciteit. Voorbeeld: u had een dagloon van € 100,- en u wordt 50% arbeids(on)geschikt. Uw resterende verdiencapaciteit is dus € 50,-. Na afloop van uw 'loongerelateerde uitkeringsperiode' verdient u € 30,- (dus meer dan 50% van uw verdiencapaciteit). Dan hebt u recht op een WGA-loonaanvulling van 70% van (100-50) is € 35,-. Totaal is dat € 65,-.

Hoe hoog is mijn uitkering als ik in de tweede fase van de WGA (de vervolguitkering) minder dan 50% van mijn verdiencapaciteit benut?

Indien u niet voldoende werkt, heeft u recht op een uitkering van 70% van het minimumloon vermenigvuldigd met het arbeidongeschiktheidspercentage. Een aanzienlijke terugval dus. Voorbeeld: u had een dagloon van € 100,- en u wordt 50% arbeids(on)geschikt. Uw resterende verdiencapaciteit is dus € 50,-. Na afloop van uw ‘loongerelateerde uitkeringsperiode’ verdient u € 10,- (dus minder dan 50% van uw restverdiencapaciteit) U hebt recht op een WGA-loonaanvulling van 70% x 50% x € 59,29 = € 20,75. Totaal is dat € 30,75.

Wat betekent de WIA voor mensen die minder dan 35% arbeidsongeschikt zijn?

Als u minder dan 35% arbeidsongeschikt wordt, blijft u in beginsel in dienst van uw werkgever en heeft u geen recht op een AO-uitkering. U en uw werkgever moeten er alles aan doen om u aan het werk te houden. Misschien kunt u in dezelfde baan blijven, of is er een andere aangepaste baan. Het kan zijn dat de werkgever u een ander contract biedt met eventueel een ander, lager loon. Werkgever en medewerker zijn vrij in het bedenken van oplossingen.

Zijn er maximumbedragen voor de WIA-uitkeringen?

Ja. Een WIA-uitkering is in veel gevallen 'loongerelateerd'. Dat betekent dat de uitkering (mede) gebaseerd is op de hoogte van het loon dat men verdiende voordat men ziek werd. Maar als het werkelijke loon hoger is dan het 'maximumdagloon', wordt de uitkering op het maximumdagloon gebaseerd. Het maximumdagloon wordt jaarlijks vastgesteld. Deze regeling wordt aangepast. Zonder deze aanpassing zouden mensen die meer dan het maximumdagloon verdienden, helemaal geen uitkering krijgen als ze bij gedeeltelijke arbeidsgeschiktheid naar vermogen (gaan) werken en daarmee het maximumdagloon verdienen. Hierdoor moet het ook voor mensen met een hoger inkomen lonender worden om (meer) te gaan werken als ze gedeeltelijk arbeidsongeschikt worden.

Kan ik mijn vaste lasten nog betalen als ik in de WIA kom?

De gevolgen van de WIA kunnen ingrijpender zijn als dat u zou verwachten. Huur, hypotheek en andere maandelijkse lasten worden elke maand afgeschreven, maar uw inkomsten kunnen flink teruglopen. Of u uw vaste lasten nog kunt betalen, is zeer de vraag. Op deze pagina kunt u een berekening maken van uw vaste maandlasten. Ook kunt u hier uitrekenen hoeveel u krijgt uitgekeerd indien u arbeidsongeschikt raakt.

Wat is een WGA-gat of WGA-hiaat?

Een WGA-gat is het verschil tussen de WGA-loongerelateerde uitkering en de WGA-vervolguitkering. Dit verschil in inkomen kan gemakkelijk oplopen tot meer dan 85% ten opzichte van uw inkomsten voordat u ziek werd. Dit WGA-gat ontstaat wanneer u niet in staat bent uw restverdiencapaciteit voor minimaal 50% te benutten. Een WGA-gatverzekering of individuele WIA-(excedent)verzekering (of Lasten-AOV) vangt (een gedeelte van) het verschil op, zelfs tot 70% van het maximum dagloon.

Hoe kom ik voor een WIA-uitkering in aanmerking?

Binnen 3 maanden na de eerste ziektedag moet u in overleg met uw werkgever de verzekeringsmaatschappij en het UWV op de hoogte brengen van uw ziekte. Deze instanties zetten dan het proces in werking waarmee u in aanmerking komt voor een WIA-uitkering en gaan zoeken naar mogelijkheden om uw re-integratie te bevorderen. Een ziektegeval moet ook altijd binnen 48 uur gemeld worden bij de Arbodienst.

Heeft mijn werkgever een WGA-gatverzekering voor mij afgesloten?

In het ‘oude’ WAO-stelsel was het gebruikelijk dat werkgevers gaten of ‘hiaten’ verzekerden voor hun medewerkers. In de WIA is dat niet vanzelfsprekend. Bij uw afdeling P&O kunt u navragen hoe het nu geregeld is.

Mijn werkgever heeft geen WGA-gatverzekering. Wat nu?

In dat geval kunt u voor uzelf een verzekering afsluiten. Een dergelijke verzekering wordt ook wel Lasten-AOV of individuele WIA-(excedent)verzekering genoemd. Daarmee kunt u maandelijks terugkerende en aantoonbare lasten als hypotheek, zorg, energie e.a. verzekeren. Op www.koster.nl/wia vindt u een offerteformulier en leest u hierover meer.

Waar vind ik meer informatie over de WIA?

Op deze pagina kunt alle informatie nalezen. Ook vindt u hier een rekentool waarmee u uw financiële situatie kunt uitrekenen mocht u onverhoopt arbeidsongeschikt raken.

Meer informatie

Staat uw vraag er niet tussen? Neem contact op met de afdeling Zorg en inkomen, telefoon 0172 424244 of per e-mail: zorg@koster.nl KOSTER verzekeringen b.v. heeft haar dienstverlening aangepast aan de Wet op het financiël toezicht en heeft een vergunning van de Autoriteit Financiële Markten onder nummer 12007436 en is aangesloten bij de Stichting Klachteninstituut Financiële Dienstverlening (KiFiD) onder nummer 300.004399. Klik hier voor meer informatie over klachten en de KiFiD.